Szlaki Nadziei Odyseja wolności
W związku z 80. rocznicą rozpoczęcia wędrówki armii gen. Andersa ewakuowanej z ZSRS Instytut Pamięci Narodowej przygotował międzynarodowy projekt edukacyjno-memoratywny pt. „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności”, który ma na celu upamiętnić wysiłek zbrojny Polskich Sił Zbrojnych podczas II wojny światowej oraz losy ludności cywilnej ewakuowanej z ZSRS wraz z armią gen. Andersa. Podczas II wojny światowej polscy żołnierze walczyli na wszystkich jej frontach w obronie godności i wolności oraz w imię solidarności z innymi zniewolonymi narodami. Chcemy przypomnieć bohaterskie czyny naszych lotników w Bitwie o Anglię, zapomnianych polskich żołnierzy spod Tobruku, Narwiku czy Monte Cassino.
Projekt planowany jest na lata 2022–2025, obejmie swym zasięgiem ponad 50 państw na całym świecie i jest przykładem przekazu historycznego skierowanego do trudnego, wymagającego odbiorcy.
Odbiorcy, który nie wie nic, albo niewiele o historii Polski. Często też posiada jej bardzo przekłamany, zdeformowany przez różne środki przekazu, obraz.
-
Antoni Zygmunt Ropelewski (1893-1983)
Urodził się 29 grudnia 1893 r. w Kobylanach. Był organizatorem i drużynowym I Tajnej Radomskiej Drużyny Skautowej im. Dionizego Czachowskiego w Radomiu. Uczestniczył w wojnie polsko-bolszewickiej m.in. jako dowódca pociągu pancernego „Generał Sikorski”.
-
Wladysław Smrokowski (1909-1965)
Urodził się 25 października 1909 r. w Krakowie. Był dowódcą pierwszego w historii Polski oddziału komandosów. W Krakwie zdał maturę i rozpoczął studia na Uniwersytecie Jagielloński, które szybko przerwał by wstąpić do Szkoły Podchorążych Piechoty w Komorowie.
-
Jadwiga Piłsudska (1920-2014)
Córka Marszałka Józefa Piłsudskiego, polski architekt na obczyźnie, pilot wojskowy.
-
Bronisław Prugar-Ketling (1891-1948)
Generał dywizji Wojska Polskiego, dowódca 2. Dywizji Strzelców Pieszych
-
Pahlevi
Pahlevi (również: Pahlavi). Miasto portowe w północnej Persji/Iranie, nad Morzem Kaspijskim.
-
Guzar
Guzar [Gʻuzor] – miasto w Uzbekistanie w wilajecie kaszkadaryjskim. W rejonie obecnego miasta biwakowali dawniej pasterze, osadę tworzyło kiedyś jedynie kilka glinianych domostw. Obok miejscowości przechodzi ważny trakt uzbecki. W 1977 r. osada otrzymała status miasta.
-
Edynburg
Edynburg to historyczna stolica Szkocji. Stanowił jeden z najważniejszych ośrodków miejskich w Wielkiej Brytanii. Choć w XIX i XX wieku niedalekie Glasgow (z prężnie rozwijającym się parkiem przemysłowym i skokowo rosnącą liczbą mieszkańców) znacząco przyćmiło go w wyścigu o rolę najważniejszego miasta w regionie, to Edynburg pozostał kluczowym ośrodkiem administracyjnym i naukowym.
-
Northolt
Podlondyńskie lotnisko Northolt to najstarsza baza Royal Air Force, oddana do użytku w 1915 r. Po zakończeniu I wojny światowej było nowoczesnym lotniskiem wykorzystywanym zarówno przez RAF jak i lotnictwo cywilne.
Przez tytułowe „Szlaki Nadziei”
...należy rozumieć zbiorowe peregrynacje obywateli polskich w latach II wojny światowej – o charakterze zarówno wojskowym, jak i cywilnym – którym przyświecała myśl o przywróceniu wolności Polsce i światu zniewolonym przez III Rzeszę i jej sojuszników, związane z działalnością legalnych władz Rzeczypospolitej.
Pretekstem do opowiedzenia o polskiej historii w tak wielu krajach świata będzie wystawa składająca się z dwóch części: ogólnej opowiadającej odyseję Polaków podczas II wojny światowej oraz części lokalnej.
Szlaki wojskowe
- „Andersowski” [1941 – 1945/7]
- „Karpatczyków” [„Afrykański”] [1941-1942] Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich, Libia, Egipt.
- Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich [„Norweski”] [1940]
- „Francuski” [1940]
- 1 Dywizji Pancernej generała Maczka [1944 -1945/7]
- 1 Samodzielnej Brygady Spadochronowej [„Arnhem”] [1944]
- Polskiej Marynarki Wojennej i Handlowej
- Polskich Sił Powietrznych
- „Cichociemnych”
- Polskiego wywiadu
Prawda liczb
LICZBA POLAKÓW WYSIEDLONYCH DO ZSRS W CZTERECH DEPORTACJACH
Około
315 000
LICZBA POLAKÓW EWAKUOWANYCH WRAZ Z ARMIĄ ANDERSA DO 25 SIERPNIA 1942 R.
Żołnierzy
78 631
Osób cywilnych
37 912
POLSKIE SIŁY ZBROJNE W SZCZYTOWYM MOMENCIE
Marynarka wojenna
3 840
Lotnictwo
19 400
Siły lądowe
170 000
-
Nowy Sącz
Nowy Sącz
05.12.2022 - 28.02.2023
Polska
-
Wojnicz
Wojnicz, ul. Jagiellońska 17
01.10.2022 - 30.11.2022
Polska
-
Budapeszt
Budapeszt
Węgry
-
Nowy York
Nowy York
Stany Zjednoczone
-
Buenos Aires
Buenos Aires
Argentyna
-
Warszawa
Warszawa, Dziedziniec Zamku Królewskiego
18.03.2022 - 28.04.2022
Polska
-
Warszawa, Cytadela Warszawska
Warszawa
Polska
-
Leżajsk
Leżajsk, ul. Mickiewicza 20 A
08.11.2022 - 10.12.2022
Polska
-
Gubin
Gubin
Polska
-
Podegrodzie
Podegrodzie
21.10.2022 - 30.11.2022
Polska
-
„Płyń po morzach i oceanach”
10 października 2026 roku w Muzeum Kawalerii Stanowej (Household Cavalry Museum) w Londynie odbyły się uroczystości w 90. rocznicę nadania imienia legendarnemu niszczycielowi ORP „Błyskawica”. W wydarzeniu wziął udział zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr hab. Karol Polejowski.
-
W Holandii upamiętniliśmy udział 1 Samodzielnej Brygady Spadochronowej w operacji „Market Garden”
19 września 2026 roku w holenderskim Driel delegacja IPN uczestniczyła w uroczystości upamiętniającej udział polskich żołnierzy 1 Samodzielnej Brygady Spadochronowej gen. Stanisława Sosabowskiego w operacji „Market Garden” – największej alianckiej operacji powietrznodesantowej w czasie II wojny światowej, przeprowadzonej na terytorium okupowanej Holandii we wrześniu 1944 roku.
-
„The Shortest Way Home”. Generał Stanisław Sosabowski i polscy spadochroniarze w Fife
W dniach 28–30 sierpnia 2026 r. w Fife odbyły się uroczystości upamiętniające gen. Stanisława Sosabowskiego oraz żołnierzy 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej. Uroczystości, wystawy i spotkania przypomniały historię polskich spadochroniarzy szkolących się w Szkocji oraz ich udział w operacji Market Garden.
-
Prezentacje wystawy „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności” i pokaz serialu IPN w Australii
23 sierpnia 2026 r. w Sanktuarium Miłosierdzia Bożego w Keysborough (Melbourne) oraz w Sanktuarium Królowej Polski w Marayong (Sydney) odbyły się prezentacje wystawy Instytutu Pamięci Narodowej „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności” oraz pokaz filmu „Szlak Nadziei. Bitwa o Monte Cassino”, odcinek V – „Zwycięstwo”, w reżyserii Tomasza Łysiaka.
-
Bitwa o Monte Cassino
-
Dlaczego armia gen. W. Andersa została ewakuowana do Iranu w 1942?
-
Tatuś, a nie ojciec – wspomnienie o gen. Władysławie Andersie.
-
Wanda Truska – „Z SYBERII DO KANADY” - Szlaki Nadziei: Świadectwa Niezwyciężonych
-
O komendantce chorągwi afrykańskiej ZHP – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [2/4]
-
Traktorzysta pancerniakiem u gen. Andersa – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [4/4]
-
Ocalenie oczami dziecka – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [3/4]
-
Zesłaniec żołnierzem gen. Maczka – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [1/4]
-
Dzieci z Isfahanu
Kalendarium historyczne
Historia Odysei Polaków
to chronologiczny ciąg zdarzeń i działań w latach 1939–1947. Zarówno tych tragicznych, takich jak atak Rzeszy Niemieckiej i Związku Sowieckiego na Polskę, jak też napawających dumą i otuchą, jak zdobycie przez Polaków Monte Cassino i wyzwolenie holenderskiej Bredy.
Zapraszamy do zapoznania się z najważniejszymi wydarzeniami z okresu, któremu jest poświęcony projekt „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności”.