Szlaki Nadziei Odyseja wolności
W związku z 80. rocznicą rozpoczęcia wędrówki armii gen. Andersa ewakuowanej z ZSRS Instytut Pamięci Narodowej przygotował międzynarodowy projekt edukacyjno-memoratywny pt. „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności”, który ma na celu upamiętnić wysiłek zbrojny Polskich Sił Zbrojnych podczas II wojny światowej oraz losy ludności cywilnej ewakuowanej z ZSRS wraz z armią gen. Andersa. Podczas II wojny światowej polscy żołnierze walczyli na wszystkich jej frontach w obronie godności i wolności oraz w imię solidarności z innymi zniewolonymi narodami. Chcemy przypomnieć bohaterskie czyny naszych lotników w Bitwie o Anglię, zapomnianych polskich żołnierzy spod Tobruku, Narwiku czy Monte Cassino.
Projekt planowany jest na lata 2022–2025, obejmie swym zasięgiem ponad 50 państw na całym świecie i jest przykładem przekazu historycznego skierowanego do trudnego, wymagającego odbiorcy.
Odbiorcy, który nie wie nic, albo niewiele o historii Polski. Często też posiada jej bardzo przekłamany, zdeformowany przez różne środki przekazu, obraz.
-

Stanisław Ostrowski (1892-1982)
Trzeci Prezydent RP na Uchodźstwie, ostatni polski prezydent Lwowa, żołnierz Legionów i oficer Polskich Sił Zbrojnych
-

Wincenty Wierzejewski (1889-2019)
Urodził się 29 listopada 1889 r. w Poznaniu. Był założycielem pierwszego w Wielkopolsce zastępu skautowego. W 1918 r. podczas powstawania wielkopolskiego dowodził kompanią skautów, która zdołała oswobodzić z rąk niemieckich Bastion III Grolman w Poznaniu.
-

Wladysław Smrokowski (1909-1965)
Urodził się 25 października 1909 r. w Krakowie. Był dowódcą pierwszego w historii Polski oddziału komandosów. W Krakwie zdał maturę i rozpoczął studia na Uniwersytecie Jagielloński, które szybko przerwał by wstąpić do Szkoły Podchorążych Piechoty w Komorowie.
-

Stanisław Jensen (1906-1984)
Pilot doświadczalny i sanitarny, żołnierz Polskich Sił Powietrznych
-

Bolonia
Bolonia to miasto w północnych Włoszech, stolica regionu Emilia-Romania. Jego początki sięgają czasów sprzed Imperium Rzymskiego.
-

Kair
Kair to najludniejsze miasto Afryki i Bliskiego Wschodu, zamieszkałe przez ponad 20 mln ludzi. Nazywane jest „Miastem tysiąca minaretów” lub „Matką Świata” – nie tylko tego islamskiego, którego stanowi największy ośrodek, ale jest to przecież miasto wyrosłe nad Nilem, życiodajną rzeką starożytnych Egipcjan.
-

Tel-el-Kebir
W 1942 r. przy Wojsku Polskim na Środkowym Wschodzie stworzono oddziały junaków – starszych chłopców, których kierowano do Wojskowych Szkół Junaków. Istniało bowiem duże zapotrzebowanie na wyszkolonych mechaników, elektryków, ślusarzy czy tokarzy z praktyką w zakresie sprzętu wojskowego.
-

Rusape
Rusape to niewielkie miasto na terenie Zimbabwe. Podczas II wojny światowej znalazło tu schronienie ponad 700 polskich uchodźców ze Związku Sowieckiego.
Przez tytułowe „Szlaki Nadziei”
...należy rozumieć zbiorowe peregrynacje obywateli polskich w latach II wojny światowej – o charakterze zarówno wojskowym, jak i cywilnym – którym przyświecała myśl o przywróceniu wolności Polsce i światu zniewolonym przez III Rzeszę i jej sojuszników, związane z działalnością legalnych władz Rzeczypospolitej.
Pretekstem do opowiedzenia o polskiej historii w tak wielu krajach świata będzie wystawa składająca się z dwóch części: ogólnej opowiadającej odyseję Polaków podczas II wojny światowej oraz części lokalnej.
Szlaki wojskowe
- „Andersowski” [1941 – 1945/7]
- „Karpatczyków” [„Afrykański”] [1941-1942] Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich, Libia, Egipt.
- Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich [„Norweski”] [1940]
- „Francuski” [1940]
- 1 Dywizji Pancernej generała Maczka [1944 -1945/7]
- 1 Samodzielnej Brygady Spadochronowej [„Arnhem”] [1944]
- Polskiej Marynarki Wojennej i Handlowej
- Polskich Sił Powietrznych
- „Cichociemnych”
- Polskiego wywiadu
Prawda liczb
LICZBA POLAKÓW WYSIEDLONYCH DO ZSRS W CZTERECH DEPORTACJACH
LICZBA POLAKÓW EWAKUOWANYCH WRAZ Z ARMIĄ ANDERSA DO 25 SIERPNIA 1942 R.
POLSKIE SIŁY ZBROJNE W SZCZYTOWYM MOMENCIE
-
Nowy York
Nowy York
Stany Zjednoczone
-
Astana
Astana, 3XHC+7J2 Radionovka
02.06.2022 - 25.06.2022
Kazachstan
-
Breda
Holandia
-
Budapeszt
Budapeszt
Węgry
-
Pretoria
Pretoria, Corner Koch and 7th Avenue
26.04.2022 - 25.05.2022
Republika Południowej Afryki
-
Lublin
Lublin, Plac Teatralny
18.05.2022 - 08.06.2022
Polska
-
Jaworzno
Jaworzono
Polska
-
Houston
Houston, 1712 Oak Tree Drive
07.06.2022 - 31.07.2022
USA
-
Wola Rzędzińska
Wola Rzędzińska
15.08.2022 - 15.08.2022
Polska
-
Bolonia
Włochy
-

„The Shortest Way Home”. Generał Stanisław Sosabowski i polscy spadochroniarze w Fife
W dniach 28–30 sierpnia 2026 r. w Fife odbyły się uroczystości upamiętniające gen. Stanisława Sosabowskiego oraz żołnierzy 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej. Uroczystości, wystawy i spotkania przypomniały historię polskich spadochroniarzy szkolących się w Szkocji oraz ich udział w operacji Market Garden.
-

Prezentacje wystawy „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności” i pokaz serialu IPN w Australii
23 sierpnia 2026 r. w Sanktuarium Miłosierdzia Bożego w Keysborough (Melbourne) oraz w Sanktuarium Królowej Polski w Marayong (Sydney) odbyły się prezentacje wystawy Instytutu Pamięci Narodowej „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności” oraz pokaz filmu „Szlak Nadziei. Bitwa o Monte Cassino”, odcinek V – „Zwycięstwo”, w reżyserii Tomasza Łysiaka.
-

W hołdzie polskim bohaterom – wyzwolicielom Ankony
W dniach 17–18 lipca 2026 r. zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr hab. Karol Polejowski wziął udział w uroczystościach upamiętniających udział żołnierzy 2. Korpusu Polskiego w walkach o wyzwolenie włoskich miast w rejonie Marche.
-

Kino letnie „Historie do zobaczenia”
Centralny Przystanek Historia im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego zaprasza na letni cykl pokazów filmowych „Historie do zobaczenia”. W każdą środę, począwszy od 8 lipca 2026 roku o godz. 17.00, w siedzibie przy ul. Marszałkowskiej 107 (tuż przy stacji Metro Świętokrzyska) będzie można obejrzeć na dużym ekranie wybrane produkcje Instytutu Pamięci Narodowej.
-
Traktorzysta pancerniakiem u gen. Andersa – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [4/4]
-
Dlaczego armia gen. W. Andersa została ewakuowana do Iranu w 1942?
-
Zesłaniec żołnierzem gen. Maczka – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [1/4]
-
Dzieci z Isfahanu
-
O komendantce chorągwi afrykańskiej ZHP – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [2/4]
-
Ocalenie oczami dziecka – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [3/4]
-
Tatuś, a nie ojciec – wspomnienie o gen. Władysławie Andersie.
-
Bitwa o Monte Cassino
-
Wanda Truska – „Z SYBERII DO KANADY” - Szlaki Nadziei: Świadectwa Niezwyciężonych
Kalendarium historyczne
Historia Odysei Polaków
to chronologiczny ciąg zdarzeń i działań w latach 1939–1947. Zarówno tych tragicznych, takich jak atak Rzeszy Niemieckiej i Związku Sowieckiego na Polskę, jak też napawających dumą i otuchą, jak zdobycie przez Polaków Monte Cassino i wyzwolenie holenderskiej Bredy.
Zapraszamy do zapoznania się z najważniejszymi wydarzeniami z okresu, któremu jest poświęcony projekt „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności”.

