Szlaki Nadziei Odyseja wolności
W związku z 80. rocznicą rozpoczęcia wędrówki armii gen. Andersa ewakuowanej z ZSRS Instytut Pamięci Narodowej przygotował międzynarodowy projekt edukacyjno-memoratywny pt. „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności”, który ma na celu upamiętnić wysiłek zbrojny Polskich Sił Zbrojnych podczas II wojny światowej oraz losy ludności cywilnej ewakuowanej z ZSRS wraz z armią gen. Andersa. Podczas II wojny światowej polscy żołnierze walczyli na wszystkich jej frontach w obronie godności i wolności oraz w imię solidarności z innymi zniewolonymi narodami. Chcemy przypomnieć bohaterskie czyny naszych lotników w Bitwie o Anglię, zapomnianych polskich żołnierzy spod Tobruku, Narwiku czy Monte Cassino.
Projekt planowany jest na lata 2022–2025, obejmie swym zasięgiem ponad 50 państw na całym świecie i jest przykładem przekazu historycznego skierowanego do trudnego, wymagającego odbiorcy.
Odbiorcy, który nie wie nic, albo niewiele o historii Polski. Często też posiada jej bardzo przekłamany, zdeformowany przez różne środki przekazu, obraz.
-

Zdzisław Peszkowski (1918-2007)
Harcmistrz, podchorąży kawalerii Wojska Polskiego II RP, rotmistrz PSZ, kapelan „Rodzin Katyńskich” i pomordowanych na Wschodzie
-

Czesław Rossiński (1907-1945)
Urodził się 2 sierpnia 1907 w Buzułuku. Był leśnikiem, żołnierzem Armii Krajowej i podziemia niepodległościowego oraz cichociemnym. Do kraju przybył z rodziną w 1919 r. i zamieszkał w Warszawie, a później Poznaniu, gdzie idąc śladami. ojca uzyskał tytuł inżyniera leśnika.
-

Stanisław Kopański (1895-1976)
Generał dywizji Polskich Sił Zbrojnych, dowódca Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich
-

Adam Studziński (1911-2008)
Urodził się 2 czerwca 1911 w Strzemieniu w Galicji. Był kapelanem Polskich Sił Zbrojnych. Mając 17 lat zdał maturę i wstąpił do zakonu oo. Dominikanów. W 1937 r. został wyświęcony na kapłana i pracował jako katecheta w Czortkowie.
-

Northolt
Podlondyńskie lotnisko Northolt to najstarsza baza Royal Air Force, oddana do użytku w 1915 r. Po zakończeniu I wojny światowej było nowoczesnym lotniskiem wykorzystywanym zarówno przez RAF jak i lotnictwo cywilne.
-

Santa Rosa
Santa Rosa to osiedle oddalone 10 kilometrów od miasto León de los Aldamas w środkowym Meksyku, stolicy stanu Guanajuato, w którym w 1943 r. znalazło schronienie 1432 polskich uchodźców, głównie kobiet i dzieci, ewakuowanych ze Związku Sowieckiego.
-

Cypr
Pierwsze kontakty Polski z Cyprem są datowane na średniowiecze i były związane z pielgrzymowaniem Polaków do Ziemi Świętej. Wzmianki o pierwszych polskich pielgrzymach pochodzą z XV w.
-

Gibraltar
Miejsce powszechnie kojarzone z majestatyczną skałą górującą nad Cieśniną Gibraltarską – wąskim pasmem wody oddzielającym Europę od Afryki. W czasie II wojny światowej Gibraltar był ważnym portem dla Royal Navy, a z tamtejszego lotniska korzystały tysiące samolotów Aliantów. Dla Polaków to miejsce kojarzone jest ze śmiercią gen. Władysława Sikorskiego, Naczelnego Wodza i premiera RP.
Przez tytułowe „Szlaki Nadziei”
...należy rozumieć zbiorowe peregrynacje obywateli polskich w latach II wojny światowej – o charakterze zarówno wojskowym, jak i cywilnym – którym przyświecała myśl o przywróceniu wolności Polsce i światu zniewolonym przez III Rzeszę i jej sojuszników, związane z działalnością legalnych władz Rzeczypospolitej.
Pretekstem do opowiedzenia o polskiej historii w tak wielu krajach świata będzie wystawa składająca się z dwóch części: ogólnej opowiadającej odyseję Polaków podczas II wojny światowej oraz części lokalnej.
Szlaki wojskowe
- „Andersowski” [1941 – 1945/7]
- „Karpatczyków” [„Afrykański”] [1941-1942] Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich, Libia, Egipt.
- Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich [„Norweski”] [1940]
- „Francuski” [1940]
- 1 Dywizji Pancernej generała Maczka [1944 -1945/7]
- 1 Samodzielnej Brygady Spadochronowej [„Arnhem”] [1944]
- Polskiej Marynarki Wojennej i Handlowej
- Polskich Sił Powietrznych
- „Cichociemnych”
- Polskiego wywiadu
Prawda liczb
LICZBA POLAKÓW WYSIEDLONYCH DO ZSRS W CZTERECH DEPORTACJACH
LICZBA POLAKÓW EWAKUOWANYCH WRAZ Z ARMIĄ ANDERSA DO 25 SIERPNIA 1942 R.
POLSKIE SIŁY ZBROJNE W SZCZYTOWYM MOMENCIE
-
Warszawa
Warszawa, Dziedziniec Zamku Królewskiego
18.03.2022 - 28.04.2022
Polska
-
Paryż
Paryż
Francja
-
Bolonia
Włochy
-
Buenos Aires
Buenos Aires
Argentyna
-
Jerozolima
Jerozolima
Izrael
-
Nowy York
Nowy York
Stany Zjednoczone
-
Budapeszt
Budapeszt
Węgry
-
Turkmenbaszy
Turkmenistan
-
Wojnicz
Wojnicz, ul. Jagiellońska 17
01.10.2022 - 30.11.2022
Polska
-
Johannesburg
Johannesburg, 181 W. Dundee Road, Wheeling
26.04.2022 - 25.05.2022
Republika Południowej Afryki
-

Prezentacje wystawy „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności” i pokaz serialu IPN w Australii
23 sierpnia 2026 r. w Sanktuarium Miłosierdzia Bożego w Keysborough (Melbourne) oraz w Sanktuarium Królowej Polski w Marayong (Sydney) odbyły się prezentacje wystawy Instytutu Pamięci Narodowej „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności” oraz pokaz filmu „Szlak Nadziei. Bitwa o Monte Cassino”, odcinek V – „Zwycięstwo”, w reżyserii Tomasza Łysiaka.
-

W hołdzie polskim bohaterom – wyzwolicielom Ankony
W dniach 17–18 lipca 2026 r. zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr hab. Karol Polejowski wziął udział w uroczystościach upamiętniających udział żołnierzy 2. Korpusu Polskiego w walkach o wyzwolenie włoskich miast w rejonie Marche.
-

Kino letnie „Historie do zobaczenia”
Centralny Przystanek Historia im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego zaprasza na letni cykl pokazów filmowych „Historie do zobaczenia”. W każdą środę, począwszy od 8 lipca 2026 roku o godz. 17.00, w siedzibie przy ul. Marszałkowskiej 107 (tuż przy stacji Metro Świętokrzyska) będzie można obejrzeć na dużym ekranie wybrane produkcje Instytutu Pamięci Narodowej.
-

Tobruk 1941. Przystanek Żywej Historii na Pustyni Błędowskiej
W dniach 3-5 lipca 2026 roku na Pustyni Błędowskiej, w 85. rocznicę obrony Tobruku odbyło się widowisko historyczne „Szlaki nadziei. Odyseja wolności. Tobruk 1941”. W wydarzeniu wziął udział zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr Mateusz Szpytma.
-
Dlaczego armia gen. W. Andersa została ewakuowana do Iranu w 1942?
-
Traktorzysta pancerniakiem u gen. Andersa – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [4/4]
-
Zesłaniec żołnierzem gen. Maczka – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [1/4]
-
Ocalenie oczami dziecka – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [3/4]
-
Wszystkie dzieci Maharadży
-
Tatuś, a nie ojciec – wspomnienie o gen. Władysławie Andersie.
-
O komendantce chorągwi afrykańskiej ZHP – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [2/4]
-
Wanda Truska – „Z SYBERII DO KANADY” - Szlaki Nadziei: Świadectwa Niezwyciężonych
-
Dzieci z Isfahanu
Kalendarium historyczne
Historia Odysei Polaków
to chronologiczny ciąg zdarzeń i działań w latach 1939–1947. Zarówno tych tragicznych, takich jak atak Rzeszy Niemieckiej i Związku Sowieckiego na Polskę, jak też napawających dumą i otuchą, jak zdobycie przez Polaków Monte Cassino i wyzwolenie holenderskiej Bredy.
Zapraszamy do zapoznania się z najważniejszymi wydarzeniami z okresu, któremu jest poświęcony projekt „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności”.

