Szlaki Nadziei Odyseja wolności
W związku z 80. rocznicą rozpoczęcia wędrówki armii gen. Andersa ewakuowanej z ZSRS Instytut Pamięci Narodowej przygotował międzynarodowy projekt edukacyjno-memoratywny pt. „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności”, który ma na celu upamiętnić wysiłek zbrojny Polskich Sił Zbrojnych podczas II wojny światowej oraz losy ludności cywilnej ewakuowanej z ZSRS wraz z armią gen. Andersa. Podczas II wojny światowej polscy żołnierze walczyli na wszystkich jej frontach w obronie godności i wolności oraz w imię solidarności z innymi zniewolonymi narodami. Chcemy przypomnieć bohaterskie czyny naszych lotników w Bitwie o Anglię, zapomnianych polskich żołnierzy spod Tobruku, Narwiku czy Monte Cassino.
Projekt planowany jest na lata 2022–2025, obejmie swym zasięgiem ponad 50 państw na całym świecie i jest przykładem przekazu historycznego skierowanego do trudnego, wymagającego odbiorcy.
Odbiorcy, który nie wie nic, albo niewiele o historii Polski. Często też posiada jej bardzo przekłamany, zdeformowany przez różne środki przekazu, obraz.
-
Ryszard Kaczorowski (1919-2010)
Harcerz, żołnierz gen. Władysława Andersa, polityk, działacz społeczny, ostatni Prezydent RP na uchodźstwie
-
ks. Józef Jarzębowski (1897-1964)
Urodzony w Polsce ksiądz rzymskokatolicki, członek Zgromadzenia Księży Marianów. Był pedagogiem, historykiem, pisarzem, znanym antykwariuszem, obrońcą polskości.
-
Kazimierz Aleksander Sabbat (1913-1989)
Premier rządu RP na uchodźstwie, piąty prezydent RP na uchodźstwie, harcerz, uczestnik wojny obronnej 1939 r., żołnierz 1. Dywizji gen. Maczka
-
Karol Pniak (1910-1980)
Dowódca 308 Dywizjonu Myśliwskiego, as myśliwski II wojny światowej
-
Sekondi-Takoradi
Sekondi-Takoradi to miasto w Ghanie składające się z miast bliźniaczych Sekondi i Takoradi. W czasie II wojny światowej stanowiły dwa odrębne miasta położone na Złotym Wybrzeżu, które było wówczas kolonią Wielkiej Brytanii.
-
Wilhelmshaven
Wilhelmshaven to miasto nad Morzem Północnym w północno-zachodnich Niemczech (Dolna Saksonia). Powstało w II połowie XIX w. (oficjalna nazwa od 1869 r., prawa miejskie od 1873 r.) jako port dla marynarki wojennej Królestwa Prus. W okresie I i II wojny światowej pełniło istotną funkcję militarną. Jako baza Kriegsmarine było celem natężonych bombardowań lotnictwa aliantów, zwłaszcza w latach 1943-1945.
-
Exeter
Exeter to miasto i dystrykt w Wielkiej Brytanii (hrabstwo Devon). Port nad rzeką Exe, przy ujściu do kanału La Manche. Od samych początków historia miasta ściśle związana była z portową rolą i położeniem (np. wkład miasta w pokonanie hiszpańskiej Armady w II poł. XVI w.). Z czasem wzrastało też jego znaczenie na mapie handlowej, zwłaszcza od czasów rewolucji przemysłowej.
-
Marondellas
Miasto początkowo nazywało się Kraal Marandelli, leżało na terenach ludu VaRozvi. Brytyjczycy, zajmując Afrykę, uczynili z niego przystanek w drodze do Harare.
Przez tytułowe „Szlaki Nadziei”
...należy rozumieć zbiorowe peregrynacje obywateli polskich w latach II wojny światowej – o charakterze zarówno wojskowym, jak i cywilnym – którym przyświecała myśl o przywróceniu wolności Polsce i światu zniewolonym przez III Rzeszę i jej sojuszników, związane z działalnością legalnych władz Rzeczypospolitej.
Pretekstem do opowiedzenia o polskiej historii w tak wielu krajach świata będzie wystawa składająca się z dwóch części: ogólnej opowiadającej odyseję Polaków podczas II wojny światowej oraz części lokalnej.
Szlaki wojskowe
- „Andersowski” [1941 – 1945/7]
- „Karpatczyków” [„Afrykański”] [1941-1942] Samodzielnej Brygady Strzelców Karpackich, Libia, Egipt.
- Samodzielnej Brygady Strzelców Podhalańskich [„Norweski”] [1940]
- „Francuski” [1940]
- 1 Dywizji Pancernej generała Maczka [1944 -1945/7]
- 1 Samodzielnej Brygady Spadochronowej [„Arnhem”] [1944]
- Polskiej Marynarki Wojennej i Handlowej
- Polskich Sił Powietrznych
- „Cichociemnych”
- Polskiego wywiadu
Prawda liczb
LICZBA POLAKÓW WYSIEDLONYCH DO ZSRS W CZTERECH DEPORTACJACH
Około
315 000
LICZBA POLAKÓW EWAKUOWANYCH WRAZ Z ARMIĄ ANDERSA DO 25 SIERPNIA 1942 R.
Żołnierzy
78 631
Osób cywilnych
37 912
POLSKIE SIŁY ZBROJNE W SZCZYTOWYM MOMENCIE
Marynarka wojenna
3 840
Lotnictwo
19 400
Siły lądowe
170 000
-
Podegrodzie
Podegrodzie
21.10.2022 - 30.11.2022
Polska
-
Wola Rzędzińska
Wola Rzędzińska
15.08.2022 - 15.08.2022
Polska
-
Astana
Astana, 3XHC+7J2 Radionovka
02.06.2022 - 25.06.2022
Kazachstan
-
Johannesburg
Johannesburg, 181 W. Dundee Road, Wheeling
26.04.2022 - 25.05.2022
Republika Południowej Afryki
-
Mississauga
Mississauga, 4300 Cawthra Rd.
22.08.2022 - 12.09.2022
Kanada
-
Gdańsk
Gdańsk, Targ Węglowy, Plac przy Bramie Wyżynnej
18.03.2022 - 28.04.2022
Polska
-
Warszawa, Stadion Narodowy
Warszawa
Polska
-
Warszawa
Warszawa, Dziedziniec Zamku Królewskiego
18.03.2022 - 28.04.2022
Polska
-
Dęblin
Dęblin, Rynek 12
08.06.2022 - 31.07.2022
Polska
-
Pretoria
Pretoria, Corner Koch and 7th Avenue
26.04.2022 - 25.05.2022
Republika Południowej Afryki
-
Kino letnie „Historie do zobaczenia”
Centralny Przystanek Historia im. Prezydenta Lecha Kaczyńskiego zaprasza na letni cykl pokazów filmowych „Historie do zobaczenia”. W każdą środę, począwszy od 8 lipca 2026 roku o godz. 17.00, w siedzibie przy ul. Marszałkowskiej 107 (tuż przy stacji Metro Świętokrzyska) będzie można obejrzeć na dużym ekranie wybrane produkcje Instytutu Pamięci Narodowej.
-
Tobruk 1941. Przystanek Żywej Historii na Pustyni Błędowskiej
W dniach 3-5 lipca 2026 roku na Pustyni Błędowskiej, w 85. rocznicę obrony Tobruku odbyło się widowisko historyczne „Szlaki nadziei. Odyseja wolności. Tobruk 1941”. W wydarzeniu wziął udział zastępca prezesa Instytutu Pamięci Narodowej dr Mateusz Szpytma.
-
Premiera 3. odcinka serialu „Bitwa o Monte Cassino. Szlak nadziei”
21 czerwca 2026 r. w kinie Cinema Adriano przy Piazza Cavour w Rzymie odbyła się szczególna uroczystość. W rocznicę podpisania listu intencyjnego pomiędzy Instytutem Pamięci Narodowej a Kościołem i Hospicjum św. Stanisława Biskupa i Męczennika w Rzymie zaprezentowano trzeci odcinek serialu „Szlak Nadziei. Bitwa o Monte Cassino” produkcji Instytutu Pamięci Narodowej w reżyserii Tomasza Łysiaka.
-
Niderlandy: uroczystości upamiętniające załogę polskiego Wellingtona Z8339
20 czerwca 2026 r. w Raalte i Schoonheten w Niderlandach odbyły się uroczystości upamiętniające załogę bombowca Wellington Mk II Z8339 z 305. Dywizjonu Bombowego „Ziemi Wielkopolskiej”, straconego podczas wykonywania misji bojowej w czasie II wojny światowej.
-
Dzieci z Isfahanu
-
O komendantce chorągwi afrykańskiej ZHP – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [2/4]
-
Traktorzysta pancerniakiem u gen. Andersa – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [4/4]
-
Zesłaniec żołnierzem gen. Maczka – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [1/4]
-
Dlaczego armia gen. W. Andersa została ewakuowana do Iranu w 1942?
-
Tatuś, a nie ojciec – wspomnienie o gen. Władysławie Andersie.
-
Wanda Truska – „Z SYBERII DO KANADY” - Szlaki Nadziei: Świadectwa Niezwyciężonych
-
Wszystkie dzieci Maharadży
-
Ocalenie oczami dziecka – SZLAKI NADZIEI: świadectwa Niezwyciężonych [3/4]
Kalendarium historyczne
Historia Odysei Polaków
to chronologiczny ciąg zdarzeń i działań w latach 1939–1947. Zarówno tych tragicznych, takich jak atak Rzeszy Niemieckiej i Związku Sowieckiego na Polskę, jak też napawających dumą i otuchą, jak zdobycie przez Polaków Monte Cassino i wyzwolenie holenderskiej Bredy.
Zapraszamy do zapoznania się z najważniejszymi wydarzeniami z okresu, któremu jest poświęcony projekt „Szlaki Nadziei. Odyseja Wolności”.